Τρίτη, 3 Απριλίου 2018

Η παιδεία στο Αλύκο με άλλη ματιά !

Φώτο: η 7η τάξη κατά το σχολικό έτος 1974-75


Στους   γονείς  οφείλομεν  το ζην, στους  δε  διδασκάλους  το ευ ζην και κάπως έτσι ξεκινάμε  την εν συντομία  διαδρομή μας στο στολίδι και το καταφύγιο για αυτούς που διψούν   για γνώσεις και περαιτέρω μόρφωση και στήριγμα στη ζωή.. «την Παιδεία» .

Τους  δύο πρώτους αιώνες, μετά την τουρκική επικράτηση, δεν γίνεται λόγος ούτε για συγκροτημένο χωριό το Αλύκο, πόσο μάλλον για  ύπαρξη σχολείου και  παιδείας. Στα δίσεκτα χρόνια της Οθωμανικής σκλαβιάς και τυραννίας  κατεδαφίστηκαν τα πάντα που σχετίζονταν με την εθνική ταυτότητα, την παιδεία και τον πολιτισμό.

Παρ’όλα αυτά μπόρεσαν να κρατήσουν  την σπίθα της μάθησης με την οργάνωση των κρυφών σχολείων και την διδασκαλία των  στοιχειωδών γραμμάτων-ίσα για να μείνει το καντήλι αναμμένο και να μη χαθούν τα πάντα κάτω από το βάρος των συνεχών τουρκικών πιέσεων».

Αν και μέχρι σήμερα δεν έχουμε εντοπίσει κάποια γραπτή μαρτυρία ή ομολογία που ν’ αποδεικνύει την παλαιότερη ύπαρξη και λειτουργία σχολείου στο Αλύκο, είναι, όμως,  βέβαιο ότι τα ολίγα γράμματα, τα απαραίτητα, τα μάθαιναν ολίγοι, διαλεχτοί, από ιερείς και αναγνώστες, γιατί αυτό ήταν εφικτό. Η παράδοση μας λέει ότι επίλεκτα παιδιά από το Αλύκο μάθαιναν γραφή, ανάγνωση και ψαλμωδίες στην εκκλησία της Αγίας Βαρβάρας στην Τρέμουλη, που ήταν χτισμένη στους πρόποδες  της ομώνυμης ράχης της Τρέμουλης, σύνορο με τα χωράφια «Βαρβάρες».

Από τους μαθητές που θα φοιτούσαν επιλέγονταν οι καλύτεροι. Αυτοί που εκδήλωναν ενδιαφέρον και μπορούσαν οι γονείς τους ν’ αντεπεξέλθουν τις οικονομικές δυσκολίες. Στέλνονταν στις Μονές Διβροβουνίου και Γερμανού, όπου ολοκλήρωναν τις σπουδές  και επέστρεφαν διδάσκαλοι, ιερείς και αναγνώστες.

Ακτίδα φωτός ήτω Σύμφωνα με την Φημολογία  στο πέρασμά του από το Αλύκο ο Άγιος Κοσμάς  όπου συμβούλεψε: «Περισσότερα παιδιά να μάθουν γράμματα» ευχή πολύτιμη και ανεκτίμητη για την εποχή εκείνη.

Η κατάσταση της παιδείας, κάτω από αντίξοες συνθήκες, θα συνεχιστεί  και έως το 1874 όπου στο προαύλιο της εκκλησίας της Αγίας Βαρβάρας, δίπλα στο καμπαναριό, θα χτιστεί και θα λειτουργήσει το Δημοτικό σχολείο του Αλύκου. Το σχολείο αυτό, στο χαλασμό του Δώδεκα*, πυρπολήθηκε και λεηλατήθηκε,  για ν’ ανεγερθεί την άνοιξη του 1913 από τους κατοίκους του χωριού Αλύκο και των γύρω χωριών.

Το 1929 κατεδαφίστηκε  και ξαναχτίστηκε  από τον Ιταλό Λόρδο Λουκά Μπιμπέλι, όπου αποσκοπούσε τα μαθήματα να διδάσκονταν στα ιταλικά. Το σχολείο λειτούργησε ως Αστική Σχολή έως το 1916. Στη συνέχεια λειτούργησε  με διώξεις και απερίγραπτες  δυσκολίες ως πεντάχρονο Δημοτικό, ενώ οι πατριώτες διδάσκαλοι, εκτός προγράμματος, δίδαξαν και την Έκτη τάξη.
Την δεκαετία 1880-1890 ιδρύθηκε και λειτούργησε Κεντρική Σχολή στο Αλύκο, με σχολική περιφέρεια τα χωριά: Αλύκο, Τσαούσι, Τρέμουλη,Νεοχώρι.

Το σχολικό έτος 1898-1899 για το σχολείο του Αλύκου ξεκινά μια νέα ελπιδοφόρα προσπάθεια από τον ιδιοφυή ελληνοδιδάσκαλο Ευάγγελο Στ. Ιωαννίδη. Φοιτούν τη χρονιά αυτή 35 μαθητές. Ο Ευάγγελος Ιωαννίδης (παπα-Βαγγέλης),- με την ανατολή του 20ου αιώνα, μετατρέπει την Κεντρική Σχολή σε Εφτάχρονη Αστική Σχολή. Με τους αριστούχους μαθητές του  ίδρυσε ένα  άξιο φυτώριο  διδασκάλων που στην πορεία  τεσσάρων δεκαετιών θα δώσουν σκληρές μάχες για την παιδεία και τα Ελληνικά Γράμματα, γράφοντας έτσι τις πιο λαμπρές σελίδες στο ιστορικό του χωριού μας.

Αν και οι κάτοικοι προσπαθούσαν να επιβιώσουν στα ερείπια που άφησε ο χαλασμός του ’12, πρωτίστως ανακαίνισαν το δικό τους σχολείο, το οποίο λειτούργησε κανονικά  το σχολικό έτος 1913-14, όπως και το σχολικό έτος 1914-15.

Το σχολικό έτος 1936-37 στο σχολείο του Αλύκου φοιτούσαν 85 μαθητές με δύο δασκάλους.  Τους: Ευάγγελο Δημ. Κρούσκο και Σπυρίδων Π. Μαραγκό.

Το σχολείο του Αλύκου την περίοδο της κατοχής της Αλβανίας, του Ελληνο-ιταλικού πολέμου  και του Β ΄ Παγκοσμίου Πολέμου, δεν λειτούργησε κανονικά, την στιγμή που στα περισσότερα σχολεία της Ε.Ε. Μειονότητας  δεν γίνονταν  καν μάθημα  κατά τη διάρκεια του πολέμου.

Το σχολικό έτος 1940-41, από 31 ελληνικά σχολεία που λειτουργούσαν στην περιοχή του Δελβίνου, λειτούργησαν μόνον δύο. Αυτό του Αλύκου και της Δίβρης.

Το σχολικό έτος 1945-1946 μεγαλώνει ο αριθμός των μαθητών και το μοναδικό σχολείο στο προαύλιο της εκκλησίας της Αγίας Βαρβάρας δεν χωράει όλους τους μαθητές, με αποτέλεσμα, τα παιδιά να στοιβάζονται σε δύο μοναδικές αίθουσες  και τα μαθήματα να διεξάγονται πρωί και απόγευμα.

Το σχολικό έτος 1947 μετατρέπεται σε σχολείο και το κατασχεμένο σπίτι του Οπλαρχηγού Σταύρου Κόκκαλη, το οποίο ήταν νεόχτιστο με 4 μεγάλα δωμάτια, διάδρομο και υπόγεια.

Το σχολικό έτος 1948-49 τα σχολεία έγιναν Εφτάχρονα και το σχολείο του Αλύκου ήταν ένα από τα δύο πρώτα που λειτούργησαν.

Το σχολικό έτος 1950-51 αποφοίτησε η πρώτη Έβδομη τάξη (μετά από την εφτάχρονη Αστική Σχολή  Αλύκου με τον παπα-Βαγγέλη 1902-1916), με τους πρώτους απόφοιτους: Ανδρέας Γ. Κόκκαλης, Γιώργος Β. Χαρίσης, Δημήτρης Β. Κώτσης, Ηλίας Ν. Παπάς.κ.α.

Να σημειώσουμε ότι οι δάσκαλοι που υπηρετήσαν στο σχολείο του Αλύκου την περίοδο 1945-2012 είναι πάρα πολλοί. Είναι δάσκαλοι Β΄ Γενιάς, που αποφοίτησαν στην Ελλάδα, αλλά οι πιο πολλοί δάσκαλοι της Γ΄ Γενιάς, που αποφοίτησαν στην Παιδαγωγική Ακαδημία του Αργυροκάστρου κι άλλες δευτεροβάθμιες και τριτοβάθμιες σχολές στην Αλβανία.

Το Σεπτέμβριο του 1976 λειτουργεί στο Αλύκο Μεσαία Τεχνική Γεωπονική Σχολή με δύο τάξεις: η Πρώτη με 30 μαθητές και η Δεύτερη με 24 μαθητές, που την πρώτη χρονιά την είχαν αποπερατώσει σ’ αυτό της Λιβαδειάς.

Το σχολικό έτος 1977-1978 η Μέση Σχολή λειτούργησε με 4 τάξεις: 2 Πρώτες, μία Δεύτερη και μία Τρίτη. Τη χρονιά αυτή λειτουργεί και η νυχτερινή Μέση Σχολή. Ένα χρόνο μετά η σχολή αυτή λειτούργησε με έξι τάξεις: δύο Πρώτες, δύο Δεύτερες, μία Τρίτη και μία Τέταρτη.

Το Αλύκο μετατρέπεται  πια σε σχολικό κέντρο, όπου κορυφώνεται τον Σεπτέμβριο του 1987 με την λειτουργία και του δευτέρου Λυκείου Γενικής Εκπαίδευσης. Ο αριθμός των μαθητών, συμπεριλαμβανόμενος αυτών των Δημοτικών, Γυμνασίων και Λυκείων  φτάνει τους 1200, με 52 και πλέον δασκάλους.

Την δεκαετία 1980-1990 τα σχολεία του Αλύκου και της γύρω περιοχής γνώρισαν μεγάλη συμμετοχή και ποιοτική διδασκαλία. Τα σχολικά κτίρια ανακαινίστηκαν και έγιναν πιο ευρύχωρα.

 Από το 1976 είχε χτιστεί το τριώροφο σχολείο με 20 αίθουσες διδασκαλίας, με αίθουσες για εργαστήρια Χημείας, Φυσικής, Μαθηματικών, Γυμναστηρίου κ. ά.

Από το 1976 το σχολικό κέντρο του Αλύκου, με την επιμονή και σκληρή δουλειά των δασκάλων και μαθητών, απέκτησε γήπεδα για όλα τα είδη των σπορ. Οι ομάδες όλων των σπορ, σε αγόρια και κορίτσια, συμμετείχαν και διακρίθηκαν σε σπαρτακιάδες που οργανώνονταν κάθε χρόνο μεταξύ των σχολείων στην Περιφέρεια των Αγ. Σαράντα και Δελβίνου.

Η πτώση και η συντριβή του κομμουνιστικού καθεστώτος (1991) έφερε και την μεγάλη φυγή (1991-1997).

Η ερήμωση του τόπου είχε σαν αποτέλεσμα το κλείσιμο των σχολείων. Έτσι, αν κατά μέσο όρο για μια τάξη Δημοτικού είχε το 1990 γύρω στους 25 μαθητές, μετά το 1997 είχε μόνον 2-3 μαθητές, γιατί οι γονείς πήραν μαζί τους στην Ελλάδα και τα παιδιά τους. Το δρόμο της φυγής πήραν και οι δάσκαλοι.

Το 1994 έκλεισε η Μέση Γεωπονική Σχολή και το 1997 το Λύκειο Γενικής Εκπαίδευσης. Μεγάλη ήταν η προσφορά των εναπομεινάντων δασκάλων όπως του Λυκειάρχη Θύμιου Σίτου και του Διευθυντή του Οκτάχρονου Σπύρου Τσιάβου έως το 1997, καθώς και των δασκάλων:  Γιάννη Σπ. Κάτση, Θωμά Στ. Μπόρου, Αχιλλέα Β. Γκούντη και  Ζήσου Β. Παπά, όπου υπηρέτησαν με ψυχή έως το 2012.

Σήμερα εν έτη 2018 ο αριθμός των μαθητών σε όλες τις βαθμίδες  δεν υπερβαίνει τους  30 , και φυσικά  δεν θυμίζει την άλλοτε λαμπρή εποχή του 80* ,παρ,όλα αυτά όμως  με τα μέσα που διαθέτουμε και την αστείρευτη αγάπη μας  προς  τη γνώση γίνετε η κινητήριος δύναμη  προς τον οίκο της σοφίας  ,της παιδείας.

 (πολύτιμες πληροφορίες  τ. έπαρχος Αλύκου  Βασίλης Ιωάννου )


Ρεπορτάζ: Βαλεντίνα Μητσιούλη

Δευτέρα, 15 Ιανουαρίου 2018

Ο ΙΕΡΕΑΣ ,ΔΙΔΑΣΚΑΛΟΣ ΚΑΙ ΟΠΛΑΡΧΗΓΟΣ ΑΝΔΡΕΑΣ ΧΡΗΣΤΟΣ ΙΩΑΝΝΙΔΗΣ !

Tου  Βασίλη  Ιωάννου.
Στο  Αλύκο γεννήθηκε  το  1891     ο  ιερέας  Ανδρέας  Ιωαννίδης   μια  από  της  μεγαλύτερες Ιερατικές  μορφές  του  χώρου. Γονείς  του  ο  Χρήστος  και η  Κατερίνα Ιωαννίδη.  Αποφοίτησε  την  7-χρονη Αστική  Σχολή  Αλύκου  το  1907  με  άριστα  και  έλαβε  το  ‘’Απολυτήριον
Διδασκάλου’’.

Υπηρέτησε  ελληνοδιδάσκαλος  στα  χωριά  :  Κρόγκους, Ελευθεροχώρι, Καλύβια-Πασά,Αλύκο, Καραλήμπεη (Φανάρι)  και  Πάλι .  Εντάχθηκε    στον  Ελληνικό  Στρατό  τα  έτη  1913-1916  και  διακρίθηκε  για  την  παλικαριά  του. 

Συγκρούστηκε  σθεναρά  με  τις   αρχές  του  νεοσύστατου   Αλβανικού  κράτους   και  των  Ιταλών  προστατών  τους  ,στην προσπάθεια  τους  για  εξόντωση  και  αφελληνισμό   των  Ελληνικών    Σχολείων  και  γραμμάτων. 

 Το  σχολικό  έτος 1927-1928 ,  δεν  του  επιτραπεί  να  διδάξει  στο  σχολείο  του  Αλύκου,  γιατί  ήταν  εμπόδιο  στις  αλβανικές  εθνικιστικές  βλέψεις  (1)  ( Μητρώο  Διδασκάλων  Β.Η ). 

 Το  1927  χειροτονείται  ιερέας  στον  Ι.Ν.  Αγίας  Βαρβάρας  που  εκκλησιάζονται  οι  πιστοί  των  χωριών   : Αλύκο , Τσαούσι, Τρέμουλη  και  Νεοχώρι.

 Ο  φλογερός  ρασοφόρος,  παπά Ανδρέας,  ακλόνητος   στις  αρχές   και   στα  πιστεύω  του ,  για   την  περήφανη  Ελληνική  ταυτότητα  και  την  Χριστιανική  Ορθόδοξη  πίστη,  έδωσε   σκληρές  μάχες  , στην  ξέφρενη  προπαγάνδα  των  Ιταλών  που  αποσκοπούσε  τον  προσηλυτισμό  στην  καθολική  εκκλησία  του  Β.Η. Ελληνισμού.

 Όταν  ο νεοκατακτητής  Ιταλός  Λόρδος  ''Μπιμπέλι''   ανακαίνισε  το  1929  το  σχολείο  του  Αλύκου,  προσπάθησε  να  διορίσει  Ιταλό  δάσκαλο.  Ο παπα Ανδρέας  αντέδρασε  δυναμικά  ξεσηκώνοντας  τους  κατοίκους . Όταν  ο  αλβανοδιδάσκαλος  Αθ.  Λιάκος  το  1933,  τόλμησε  να  ψάλλει  στα  αλβανικά  την  ώρα της  δοξολογίας,  αντί  το  ‘’κύριε  ελέησον’’,  το   ‘’Μεσιρόνα  ο  Ζοτ ‘’ ( Μετάφραση  στα  αλβανικά)  ο  παπά-  Ανδρέας  τον  χτύπησε  με  το  θυμιατό  και  τον  έβγαλε  έξω  κλοτσηδόν  από  τον  Ι.Ν.  Αγίας  Βαρβάρας ( Κυριάκου Κ.  Στη  Ζούγκλα  του  Ενβέρη  , σελ . 83). Σημαντική  ήταν  η  προσφορά  του  και  στον  σχολικό  Αγώνα  το  1933-1934 ,  όταν  οι  αλβανικές  αρχές,  έκλεισαν  όλα  τα  Ελληνικά  σχολεία  .

Ενθάρρυνε  και  παρότρυνε  τις  διαμαρτυρίες  και  πρωτοστάτησε,  μαζί  με  τους  ελληνοδιδασκάλους  και  πρόκριτους  των  χωριών  του  Βούρκου ,  στις  διαμαρτυρίες  προς  την  αλβανική   κυβέρνηση  ,  συμβάλλοντας  ταυτόχρονα,  ώστε  να  συγκεντρωθούν  όσο  περισσότερες  υπογραφές  διαμαρτυρίας ,προς την Κ.τ.Ε  και  το δικαστήριο  της  Χάγης  .  Διώκεται  από  το  καθεστώς  του  Βασιλιά  Ζώγκου  ,  αλλά  αυτός  δεν  λυγίζει,  επιμένει  να  εμπνέει  το  ποίμνιο του   μαχητικά  στον  αγώνα  για  δικαίωση.

Για  την  πλούσια  θρησκευτική  ,εθνική  και  πατριωτική  του  δράση   ο  Μητροπολίτης   Αργυρόκαστρου  του  απένειμε  τον  τίτλο  του  Σταυροφόρου.  Στην  διάρκεια  του  Ελληνο-Ιταλικού  πολέμου  (40-41)  ο  πάπα Ανδρέας    πρωτοστατεί,  βοηθώντας  τον  Ελληνικό  στρατό  με  τρόφιμα  και  συνοδούς  στην  Ιερή   τους  αποστολή.  Στην  οπισθοχώρηση  των  Ελληνικών  δυνάμεων  ,  ο κίνδυνος  γενοκτονίας  ρεμπελιού  και  πλατσικολογήσης  των   χωριών  μας  έγινε  ορατός  . 

 Ο   παπά Ανδρέας κάλεσε  τους  κατοίκους  σε  συναγερμό  όταν  οι  ομάδες  των   ρέμπελων  και  πλατσικολόγων  ζύγωσαν  στο  ποτάμι  ‘’Μπίστριτσα’’  .Υστέρα  από  ένοπλη  αντίσταση  μερικών  ημερών   οι  ληστοσυμμορίτες  δεν  πέρασαν   το  ποτάμι  αλλά  τράπηκαν  σε  άτακτη  φυγή.  Ο  μαχητής  Ιερέας  συγκροτεί  ομάδες  αυτοάμυνας  και  πείθει  τους  κατοίκους  να  μην φύγουν  αλλά  να  αγωνιστούν  και  να  αποκρούσουν   κάθε  επιδρομέα  .

  Στον  Ε.Α.   Αγώνα  κατά  των  Ναζί-  φασιστών  ,  ο  παπά  Ανδρέας  , έγινε  σύμβολο  αντίστασης  .  Δεκάδες  παιδιά  από  το  Αλύκο  και  τα  γύρω  χωριά  ,  με  την  ευλογία  του,  βγήκαν  στα  βουνά  στο  πλευρό  των  δυνάμεων ,  κατά  του  άξονα  ,  βάση  του  χάρτη  του  Ατλαντικού. 

 Στο   συνέδριο  της  Μεμόραχης  (8-8-1943), προσπαθεί να  πείσει  τους  περίπου  80  απεσταλμένους  από  το  χώρο  του  Βούρκου  και  Ριζών   στην  αναγκαιότητα  της  ίδρυσης,  αυτόνομων  ταγμάτων  ,  με  στόχο  την  απελευθέρωση  από  τον  κατακτητή  και  συνάμα  την  εθνική  αποκατάσταση  .

  Αντικρούει  δυναμικά  τις  μαρξιστικές  ιδέες  του  Έλληνα  Ε.Α.Μ.  τη   Γιάνναρη  (  του  Μιλτιάδη  Κυργιάννη  ), περί  δήθεν  διεθνιστικής  πολιτικής  ,  που θα  ακολουθούνταν  μετά  τον  πόλεμο,  δίνοντας  όλα  τα  δικαιώματα  και  στο  Β.Η.  Ελληνισμό  .

Ο  παπά  Ανδρέας  αισθάνεται  την  παγίδα  και  χειροτονείται  ‘’Τίποτε  δεν  χαρίζεται,  αλλά  κερδίζεται  με  αγώνες  και  θυσίες  ‘’.  Δεν εισακούστηκε  και  όσα  ακολούθησαν  είναι  γνωστά.  Δεκάδες  Έλληνες  πατριώτες  δικάστηκαν  , φυλακίστηκαν  και  δολοφονήθηκαν.  Μεταξύ  αυτών  δικάστηκε  εν  ερήμην,  με  την  εσχάτη  των  ποινών  και  ο  παπά  Ανδρέας  .

Το  Μάρτη  του  1944  (14.3.1944), η Τσέτα  καίει  το  σπίτι  του  και όλα του  τα  υπάρχοντα.  Ο  ίδιος  ενσωματώνεται  με  τις  δυνάμεις  του  ΕΔΕΣ  ,  υπηρετώντας  στο  15ον   Σύνταγμα  Πεζικού  της  VIII   Μεραρχίας .  (  Κυριάκου  Κ.  Στη  Ζούγκλα  του  Ενβέρη  ,σελ  . 83.

Για  τον  πατριωτικό  του  αγώνα,  του  απονέμεται  ο  βαθμός  του  ‘’Οπλαρχηγού’’.Ο  παπά  Ανδρέας  ως  Ελληνο-Διδάσκαλος  ως  Ιερέας  και  Σταυροφόρος  και  ως  Οπλαρχηγός  του  Βούρκου,  έκανε  στο  έπακρο  το  Χρέος  του,  προς  την  πατρίδα.

Οι   αλβανικές  αρχές  εξόρισαν  την  οικογένεια  του  στα  δυσπρόσιτα  βουνά  της  Βόρειας  Αλβανίας,  όπου  υπέστησαν  όλα  τα  δεινά. Ο  ίδιος  έζησε  απομονωμένος, σακατεμένος  από  τόσους  αγώνες,  στα  Ιωάννινα,  μακριά  από  την  αγαπημένη  του  οικογένεια  και  την  ιδιαίτερη  πατρίδα  του. Έφυγε  απ’ τη  ζωή  το  1966,  πολύ  πικραμένος  και  ξεχασμένος  από την  πολιτεία,  αλλά  ΟΧΙ  από  την  οικογένεια   και τους  συμπατριώτες  του .

Είθε ο Θεός να τον αναπαύσει και η μνήμη του να ζει αιωνία.

Επιμέλεια  :  Βαλεντίνα  Μητσιούλη  

Πέμπτη, 11 Ιανουαρίου 2018

Πρόσκληση νέων μελών από την Πολιτιστική Ένωση ''Βουθρωτό'' !




Φίλες και φίλοι,

H  Πολιτιστική Ένωση Βουθρωτό , με έδρα την Αθήνα , είναι έτοιμη να σας υποδεχτεί για 4η  χρονιά, υποσχόμενη να καλύψει τις προσδοκίες σας στη διδασκαλία του ελληνικού παραδοσιακού χορού, τραγουδιού και στην παρουσίασή τους.

Επιθυμία μας είναι να συνεχίσουμε να αναδεικνύουμε  τα ήθη και έθιμα του τόπου μας, από την μαγευτική αύρα του μελωδικού χορού και τραγουδιού  στην  προσπάθειά μας, που εσείς αγκαλιάσατε θερμά.

Τόσο σε επίπεδο παιδικών τμημάτων όσο και σε επίπεδο ενηλίκων συνεχίζουμε λοιπόν, για 4η   χρονιά, στο δικό μας χώρο, με τη δική μας φιλοσοφία.

Φιλοδοξία μας είναι να γίνει σημείο αναφοράς και για όλους εσάς.  

Η εμπειρία, η τεχνογνωσία και η πρόθεσή μας για νέες δημιουργίες και νέα προοπτική είναι στη διάθεσή σας. Λειτουργούν τμήματα παιδικά, εφηβικά και ενηλίκων διαβαθμισμένα ανάλογα με το χορευτικό επίπεδο του κάθε ενδιαφερόμενου.

''Τα χρόνια φεύγουν μα στο μυαλό  μιλά η κάθε σταγόνα προσδοκίας, να χτυπά στην καρδιά του Ελληνισμού και το αίμα να κυλά στις  φλέβες μας δυνατά, προσμένοντας τα βήματα* που οι πρόγονοι μας πρωτοστάτησαν ανοίγοντας το δρόμο μας, ως άστρο φωτεινό ,που δεν σβήνει ,μένει πάντοτε ζωντανό,φωτεινό με  την συμμετοχή όλων σας!

--Για πληροφορίες και νέες εγγραφές  σας παραπέμπουμε το τηλ.επικοινωνίας του Πρόεδρου κου 
Αλέξανδρος Νταγιάκας .    6973375981

Δευτέρα, 27 Νοεμβρίου 2017

Οδοιπορικό στο Αλύκο !

Μερικές  φορές  το να περιγράφεις τον τόπο σου.. την γη των προγόνων σου.. είναι ευλογία μα συνάμα και μεγάλη ευθύνη...
 Μες στην παλέτα της φύσης κρύβονται πολλά όμορφα και άλλα τόσα κρυμμένα τοπία που ο ανθρώπινος νους δεν μπορεί να φτάσει στον λογισμό του ...Πάνε κι’ έρχονται  στις σκέψεις μας ..ίσως κάποιες φορές το υποσυνείδητο να ανακυκλώνει την αλήθεια που κάποιοι δεν τόλμησαν τα αφουγκρασθούν κατά τους αιώνες !

Κάτω απ το μπλε του  ουρανού ,το βλέμμα μου πέφτει σ’ ένα  ειδυλλιακό κεφαλοχώρι ,το Αλύκο ,ήταν η μισή μου ζωή εκεί ...αχνά μπορώ να θυμηθώ μικρά και μεγάλα βλέμματα αγάπης και φροντίδας από γνήσιους και φιλόξενους ανθρώπους  γεμάτους από ζωή .Με τα γυμνά και πονεμένα τους χέρια έσταζαν λίγο- λίγο το αίμα τους στη γη ,στη γη που μας ανέθρεψε ,μας καταξίωσε ,μας έβγαλε απ’ το σκοτάδι .

Το Αλύκο έχει μεγάλη Ιστορία ,ακόμη και σήμερα το Ηρωικό Αλύκο έχει μια θέση στην καρδιά όλων εκείνων που το γνώρισαν και έζησαν εκεί. Όχι μόνο για τους  γενναίους  κατοίκους που το πλαισίωναν αλλά και για τα μοναδικά τοπία που μπορεί να προσφέρει  σε κάθε επισκέπτη..
Να μην μένουμε στα λόγια ..πάμε να το γνωρίσουμε  μέσα από την ματιά του επισκέπτη .

Το Αλύκο ήταν το διοικητικό κέντρο της επαρχίας Αλύκου πάνω από 20 και πλέον χρόνια ,σήμερα ανήκει διοικητικά στο δήμο Φοινίκης. Εύκολα μπορεί κάποιος να το αγναντέψει  αφού εκτείνεται  από μικρούς λοφίσκους σε  υψόμετρο 60μ. .Γειτονεύει  με σπάνιου κάλλους τοπία και πολιτιστικής κληρονομιάς μνημεία όπως το Βουθρωτό και το αρχαίο θέατρον Φοινίκης κ.α .Απέχει μόλις 6 ,5 χιλιόμετρα από την πόλη των Αγίων Σαράντα ,έχει προσβασιμότητα εκ  δεξιών 2 χιλ. στον αυτοκινητόδρομο   Δελβίνο-Κονίσπολη.

Στο Αλύκο υπάρχουν πολλά τα οποία συνθέτουν ένα κεφαλοχώρι , οι οικίες ξεπερνούν τις 350, με τον  πληθυσμό να ανέρχεται στους 1600 κατοίκους. Την κεντρική πλατεία του χωριού πλαισιώνουν το κέντρο υγείας , το ταχυδρομείο, η εκκλησία των Τεσσαράκοντα Μαρτύρων, το αθλητικό  κέντρο, το σχολείο. Η εκκλησία της Αγίας Βαρβάρας δεσπόζει περήφανα εδώ και 2 αιώνες στα σύνορα με την Τρέμουλη καθώς και η εκκλησία της Αγίας Παρασκευής  στα σύνορα με το χωριό Νεοχώρι , η επιφάνεια του  απλώνεται περίπου στα  525 ha.

Κατά τον Απόστολο Πάγκο, πήρε αυτό το όνομα από τον κτηματία Αλή, που το θεμελίωσε. Η δεύτερη εκδοχή συνδέει το όνομά του με το άγριο ζώο, το λύκο, επειδή ο λόφος ήταν πυκνοφυτεμένος και είχε πολλούς λύκους. Μια άλλη εκδοχή συνδέει το όνομα με τις αλυκές που έκαναν στον κάμπο οι κάτοικοί του. Σήμερα οι νέοι Αλυκιώτες συνηθίζουν να το ονομάζουν «Αλύκο» και κατοικείται  από ελληνικής καταγωγής κατοίκους.

Πρόσφατα, τυχαία, ανακαλύφτηκαν τα λείψανα της παλαιάς  εκκλησίας της Αγίας Βαρβάρας, που σύμφωνα με τους αρχαιολόγους που τα μελέτησαν ανήκουν στον δεύτερο αιώνα μ. Χ. Άλλο ένα εύρημα για την αρχαιότητα κατοικίας αυτού του χώρου.

Το Αλύκο έχει συντελέσει κατά της δικτατορίας ,καθώς  στις 12 Δεκεμβρίου 1990 όταν προσπαθούσαν να περάσουν τα σύνορα, δολοφονήθηκαν εν ψυχρώ τέσσερις νεαροί: ο Ευθύμιος  Μάσσιος, ο Θανάσης Κώτσης, ο Αηδόνης  Ράφτης και ο Ευάγγελος Μήτρος. Την ημέρα της ενταφίασης έγινε η μεγαλύτερη αντικομουνιστική διαδήλωση  και η μέρα γράφτηκε  στην ιστορία ως «Μέρα κατά της κομμουνιστικής δικτατορίας» .Εορτάζεται από Αλβανικής και Ελληνικής πλευράς κάθε χρόνο  μπροστά από το μνημείο των τεσσάρων ‘’Μαρτύρων της Δημοκρατίας’’ κοιτάζοντας προς το χωριό, την ανάσα ζωής που έδωσαν μετά τον θάνατο τους .

Είναι και η μεγάλη πλατεία μας εκεί που μαρτυρά όλα όσα έγιναν τότε ,η οποία φέρει το όνομα ‘’Πλατεία Κύπρου’’ προς τιμήν  της δωρεάς των Κύπριων  αδελφών μας. Καθώς το βήμα μου βαραίνει στάθηκα να ακουμπήσω στα δυο κυπαρίσσια του Αγίου Κοσμά, στο μικρό εκκλησάκι που στυλώθηκε προς τιμήν του ,μετά από την παρουσία του εκεί στον τόπο που ευλόγησε με την αγιοσύνη του.

Περπατώντας προς το χωριό το βλέμμα μου πάει στην πλούσια βλάστηση σε κάθε στενό και σοκάκι , μα όταν φτάσω στην κορυφή του χωριού δεν μπορώ παρά να υποκύψω στην φαντασία και την περιέργεια μου ,εξερευνώντας τα  μικρά ρυάκια  το ανυπέρβλητο πράσινο που γεμίζει την ψυχή του ανθρώπου από γαλήνη και αφάνταστη ηρεμία .

Πιο πέρα προβάλουν με μικρά και φοβισμένα βήματα μικρά άγρια ζωάκια αλλά ακίνδυνα, αλεπουδάκια, χελώνες, σκαντζόχοιροι  κ.α. Δεν μπορώ όμως  να μην κάνω μια μικρή στάση να απολαύσω την μυρωδιά της ρίγανης, του τσαγιού κ.α.
Ο ελαιώνας του χωριού με άφησε πολύ ώρα εκεί να χαζεύω τις διάφορες βιολογικές ποικιλίες των κατοίκων του χωριού ,μια ανάσα έκλεισε όλα τα αρώματα και γεύσεις  που θα μπορούσα να συναντήσω για όλη μου τη ζωή μαζεμένη σε μια στιγμή γεμάτη .

Όμως έκανα λάθος, δεν τα είχα δει όλα ακόμη ,στην επιστροφή το βλέμμα μου μαγνήτισε η υπέροχη θέα της λιμνοθάλασσας , το Βουθρωτό ,πέρα από τα σύνορα ο Παντοκράτορας της Κέρκυρας ,το κάστρο στο Λυκούρσιον , τον απέραντο κάμπο του Βούρκου ,τις αμέτρητες καλλιέργειες καλαμποκιού  ,φρούτων και λαχανικών.
Τα μικρά και μεγάλα ζωάκια να βοσκούν αμέριμνα στο ατελείωτο πράσινο του κάμπου. 
 Τα ιλιγγιώδη βουνά Μηλιά και Πλατυβούνι  που κρατούν τη βροχή και το χιόνι συνδυάζοντας μια πανδαισία  γραφικού φυσικού πλούτου .
Ρίχνοντας το βλέμμα στην είσοδο του χωριού μπορούμε να δούμε την επιβλητική μορφή του Ιερού Ναού των Τεσσαράκοντα Μαρτύρων, μέριμνα του Αρχιεπισκόπου Αλβανίας  κ.κ Αναστασίου .

Απ την πίσω πλευρά του Ι.Ν  δεν μπορεί  κανείς να ξεχάσει τα παιδικά του χρόνια που μένουν αναλλοίωτα στο αντίκρισμα του γηπέδου και του χώρου άθλησης  ,ένα κέντρο μάζωξης των νεολαίων απ’ όλα τα χωριά της περιοχής.

Στο μεσοχώρι ο παραδοσιακός οικισμός ‘’Κοκκαλαίων’’, με καλοδιατηρημένα πετρό-χτιστά σπίτια, είναι ένα ακόμη στοιχείο που μένει εν ζωή για 1,5 πλέον αιώνα .
Δίκαια  είναι από τα πιο γραφικά χωριά του Βούρκου το Αλύκο , με αναλλοίωτη την παραδοσιακή γαστρονομική κουλτούρα και  πολιτιστική κληρονομιά . Την βλέπουμε να αναβιώνει σε κάθε σπιτικό με τις παραδοσιακές λιχουδιές από τις μεγαλύτερες σε ηλικία  νοικοκυρές,  χρησιμοποιώντας αποκλειστικά βιολογικά  προϊόντα της μάνας γης .

Τα πάντα εκεί μοσχοβολούν την μοναδική  μυρωδιά και αύρα της ελληνικής φιλοξενίας  αναλλοίωτης στο χρόνο και στις ιδιόμορφες καταστάσεις  που έχουν επέλθει στα μέρη αυτά κατά καιρούς .

Με αυλαία τους μήνες του καλοκαιριού το χωριό ζωντανεύει από νέους και παιδιά ,εκεί αναβιώνουν μεγάλα φεστιβάλ παραδοσιακών χορών ,τραγουδιών και φυσικά δεν λείπουν τα εδέσματα και τα παραδοσιακά ποτά -το ρακί ,το κρασί από την μοναδική αρωματική ποικιλία του χωριού μας  - από κάθε σπιτικό .

Οι ρίζες μα και το παρθένο τοπίο σε αγκαλιάζουν τόσο σφιχτά που δεν μπορείς να αποχωριστείς  αυτά τα χώματα που κρύβουν ακόμη θησαυρούς προς ανακάλυψη και εξερεύνηση .

Ποτέ δεν ξεχνούμε τον τόπο μας- οι παραδόσεις τα ήθη και έθιμα- είναι ο συνδετικός κρίκος με το  χθες και το αύριο της ζωής μας .Μια μικρή ,αχνή σκέψη πάντοτε θα υπάρχει στην ψυχή, τι κι αν η μοίρα όρισε οι δρόμοι να αλλάζουν κάθε τόσο …!

Ρεπορτάζ: Βαλεντίνα Μητσιούλη


(Πληρ: Βασίλης Ιωάννου,Βαγγέλης Παπαχρήστος)










Σάββατο, 28 Οκτωβρίου 2017

Τσαούσι : Πνοή ζωής η παρέμβαση του Δήμου Φοινικαίων



Μικρά αλλά σημαντικά έργα που κάνουν τη διαφορά και  δίνουν πνοή ζωής αλλάζοντας την εικόνα εγκατάλειψης, που κυριαρχούσε στα χωριά μας - δίνουν πλέον δυναμικό  προβάδισμα στην τοπική κοινωνία του σήμερα .

Μια σειρά μικρότερων και μεγαλύτερων παρεμβάσεων,αναμένεται να αλλάξουν την εικόνα στις μικρές γειτονιές στα μικρά και μεγαλύτερα χωριά του Δήμου Φοινικαίων ,αυτή την φορά όμως έχει σειρά  η κοινότητα Τσαούσι .

Αρχής γενομένης με τα δύο πρώτα έργα του σχεδίου  της δημοτικής αρχής που  έχουν ήδη πραγματοποιηθεί στην κοινότητα  όπως, ο πλήρης  φωτισμός  σε κάθε  σοκάκι και η μπετόστρωση  σε δυο κομβικά προβληματικά  σημεία  ( ανηφοριές  Θύμιου Νταγιάκα  και Γιάννη -Νάκο Κόκκαλη) .

Πρόσφατα ξεκίνησε  ένα επιπλέον  πολύ σημαντικό για την τοπική κοινωνία  έργο,είναι το πρώτο βήμα για την συνολική πρόοδο.Ένα έργο που χρηματοδοτείται  κατά το ήμισυ από πόρους –εργασία  του Δήμου καθώς  και τον οβόλων των συμπολιτών,  μετά από  κοινή τους συνεργασία και απόφαση -  είναι ο δρόμος  στην περιοχή  « Γκρέμυθας»   - Γιάννη (Νάκο) Κόκκαλη  .


Λίγο πριν κλείσουμε την ξενάγηση μας , θα ήθελα να επισημάνω  κάτι που αγγίζει άμεσα  την  διευκόλυνση  του αγροτικού  τομέα  της περιοχής και αναφέρομαι φυσικά στην αποκατάσταση του αρδευτικού -αποστραγγιστικού καναλιού που συνδέεται με την κοινότητα και την αγροτική ζωή .΄Τομέας πολύ σημαντικός, εφόσον καλύπτει το 90% απασχόλησης των μόνιμων  κατοίκων της περιοχής .

Η αρχή εγένετο ... η συνέχεια έπεται !

Ρεπορτάζ : Βαλεντίνα Μητσιούλη 

                                 

                                 














      

Σάββατο, 21 Οκτωβρίου 2017

Μαραφέντι-Αλύκο:‘’Αλλάζει σταδιακά ο οδικός χάρτης στον Δήμο Φοινικαίων''

‘’Αλλάζει σταδιακά ο οδικός χάρτης στον Δήμο Φοινικαίων ,ένα ακόμη έργο σε πλήρη εξέλιξη βρίσκεται αυτή τη στιγμή και αναφέρομαι φυσικά στον οδικό άξονα Μαραφέντι –Αλύκο ‘’.

Όλοι αναμένουν με αγωνία την ολοκλήρωση  των εργασιών για τον νέο αυτοκινητόδρομο μέσα στο προσεχές  διάστημα . Ένα σημαντικό οδικό έργο...με πολλαπλά οφέλη για την περιοχή μας,κυρίως την εξυπηρέτηση και διευκόλυνση των κατοίκων που μοχθούν για ένα καλύτερο αύριο .

Απ την  αναγγελία ακόμη ότι θα ξεκινήσουν τα κατασκευαστικά έργα έχει προκαλέσει κλίμα ευφορίας ανάμεσα στους επηρεαζόμενους κατοίκους.

Εκτιμάται ότι θα δώσει ανάσα ζωής σε πολλές κοινότητες και ταυτόχρονα θα συμβάλει στην απάμβλυνση άλλων χρόνιων προβλημάτων,του παλαιού οδικού άξονα - που ταλανίζουν για χρόνια μαρασμένες περιοχές της υπαίθρου.


 Με τους αρμόδιους - κυρίως μετά από προσωπικές προσπάθειες του Δημάρχου Φοινικαίων κου Λεωνίδα Χρήστου - να υλοποιούν  ένα βασικό αίτημα που χρονολογείται εδώ και δεκαετίες  ,είναι εξ ορισμού αναπτυξιακό έργο αλλά και  πάγιο  διαχρονικό αίτημα των κοινοτήτων μας που σήμερα βρίσκεται πλέον εν ζωή'' !

Ρεπορτάζ: Βαλεντίνα Μητσιούλη 











Σάββατο, 12 Δεκεμβρίου 2015

Στα χρώματα της γαλανόλευκης ντύθηκε το Ηρωικό Αλύκο 12 Δεκεμβρίου 2015 !


25 και πλέον έτη  συμπληρώθηκαν  σήμερα 12 Δεκεμβρίου 2015  από τη γνωστή σε όλους ημέρα εξέγερσης του Αλύκου « Μαρτύρων της Δημοκρατίας», εορτάστηκαν με τη δέουσα μεγαλοπρέπεια και τις ανάλογες τιμές στην ομώνυμη κοινότητα Αλύκο –Βορείου Ηπείρου. 
Το Ηρωικό Αλύκο  ντύθηκε στα γαλανόλευκα εθνικά χρώματα για να τιμήσει τους ήρωες του που έπεσαν στα ελληνοαλβανικά σύνορα από πυρά Αλβανών φρουρών του Κομμουνιστικού Καθεστώτος  στην προσπάθεια τους να σπάσουν τα δεσμά τους και να αποδράσουν προς την μάνα Ελλάδα.
Σε φορτισμένη συγκινησιακή ατμόσφαιρα της Αρχιερατικής Θείας Λειτουργίας, της καθιερωμένης  επιμνημόσυνης δέησης προέστη ο Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης Αργυροκάστρου κος Δημήτριος στο Ι.Ν Αγίας Βαρβάρας όσο και στο κοιμητήριο της.
Την έναρξη και παρουσίαση της εκδήλωσης στην πλατεία Κύπρου στο μνημείο των πεσόντων εκφώνησε ο κος Βασίλης Στούκας -Διαχειριστής (πρώην Επαρχίας) Αλύκου, ο οποίος αναφέρθηκε στο ιστορικό των θλιβερών γεγονότων  της 12ης Δεκεμβρίου 1990, προτρέποντας τους πιστούς να ψάλλουν προ της απόλυσης τον εθνικό μας ύμνο.Επίσης την εκδήλωση χαιρέτησαν ο Δήμαρχος Φοινικαίων κος Λεωνίδας Χρήστου, ο Γενικός Πρόεδρος ‘’ΔΕΕΕΜ-ΟΜΟΝΟΙΑ’’ κος Λεωνίδας Παππάς,εκ μέρους της Ελλάδος ο Γενικός Πρόξενος Αργυροκάστρου κος Βασίλειος Τόλιος, εκ μέρους της Ελληνικής Βουλής ο Βουλευτής Ν.Ιωαννίνων Σύριζα κος Γιάννης Καραγιάννης,εκ μέρους της Αλβανικής κυβέρνησης ο Βουλευτής κος Ανδρέας Μάρτος,εκ μέρους των οικογενειών των πεσόντων η κα Δέσποινα Κώτση.
Ο Δήμαρχος Φοινικαίων κος Χρήστου συν των άλλων  ευχαρίστησε τους συμπατριώτες μας  για τη μαζική συμμετοχή τους στις τιμές προς τους ήρωες μας (Ευθυμίο  Μάσσιο ,Ευάγγελο  Μήτρο,  Αθανασίο  Κώτση , Αηδόνη  Ράφτη)  που έδωσαν το αίμα τους για Δημοκρατία και  Εθνική δικαίωση  
Εν συνεχεία κατατέθηκαν στεφάνια από φορείς του Βορειοηπειρωτικού Ελληνισμού , στελέχη της ΕΕΜ στην Αλβανία και από την Ελληνική πολιτεία .

Στις λατρευτικές και εορταστικές εκδηλώσεις παρέστησαν : ο Μητροπολίτης Αργυροκάστρου κκ.Δημήτριος, ο Γενικός Πρόξενος Αργυροκάστρου κος Βασίλειος Τόλιος , ο Πρόεδρος του Ελληνικού κόμματος ''ΜΕΓΚΑ'' κος Χρηστάκης Κίτσιος,o εκπρόσωπος και Βουλευτής Ν.Θεσπρωτίας ΝΔ κος Βασίλειος Γιόγιακας, ο Δήμαρχος Φιλιατών κος Σπύρος Παππάς ,ο Δήμαρχος Δρόπολης Αχιλλέας Ντέτσικας,η πρόεδρος της ΝεΒ κα Ελένη Δήμου,ο πρόεδρος της Νεολαίας Δήμου Φοινικαίων κος Ιωάννης Μπάρης,
 το στέλεχος του Σύριζα κος Γιώργος Τρίχας  κ.α.

Ρεπορτάζ : Βαλεντίνα Μητσιούλη

(ΦΩΤΟ:Νεολαία Δήμου Φοινικαίων)